2014-10-29 11:13:45
Փարիզում կայացել է Հայաստանի եւ Ադրբեջանի նախագահների հանդիպումը:  Մինչ երկկողմ հանդիպումը` Ֆրանսիայի նախագահ Ֆրանսուա Օլանդը նախ ...
կարդալ ավելին
2014-10-26 21:34:11
Երեկ Մարտակերտի շրջանի Տոնաշեն գյուղում տեղի ունեցավ Արցախյան ազատամարտի հերոս, ՀՅԴ անդամ Շահեն Մեղրյանի հուշարձանի բացման ...
կարդալ ավելին
2014-10-25 17:02:47
Հոկտեմբերի 25-ին  ԼՂՀ  մշակույթի և երիտասարդության հարցերի նախարարության եւ Հադրութի շրջվարչակազմի նախաձեռնությամբ Հադրութի շրջանի ...
կարդալ ավելին
2014-10-20 16:01:32
Արցախի Հանրապետության նախագահ Բակո Սահակյանը Մինսկի խմբի համանախագահների միջոցով հրավեր է ուղարկել Մինսկի խմբի համանախագահ երկրների ...
կարդալ ավելին
2014-10-18 17:44:56
Հոկտեմբերի 18-ին Հադրութի շրջանի Տող գյուղում կայացավ Արցախյան գինու առաջին փառատոնը:   Փառատոնի նախաձեռնողն էր ԼՂՀ ԿԱ զբոսաշրջության ...
կարդալ ավելին
Օրակարգ
Երեկ Երեւանում լրագրողների հետ համատեղ ասուլիս են կազմակերպել Հայաստանում Գերմանիայի եւ մեծ Բրիտանիայի արտակարգ եւ ...
«18 թվին Դաշնակները եկան, ասեցին` վեսկի ունեք, ասացին հա:  Ասացին` կարաբին ինք կալեք, ասացին` կարաբինը ինչ ենք անում: ...
Հոկտեմբերի 29-ին ԼՂՀ ԱԺ 24 կողմ 3 դեմ եւ մեկ ձեռնպահ ձայների հարաբերակցությամբ ընդունեց ԼՂՀ <<Ընտրական օրենսգիրքը>>: ...
2014-10-30 11:31:46 ՊԱՐԵՆԱՅԻՆ ԾՐԱԳԻՐ
Արցախի բնակչությունը` ըստ ԼՂՀ վիճակագրության վարչության տվյալների, 2013թ. հունվարի 1-ին կազմել է 146,6 հազար մարդ: ...
Ինչպես հայտնում են Արցախի Հանրապետության նախագահի մամլո ծառայությունից Արցախի Հանրապետության նախագահ Բակո Սահակյանը ...
Ստալինի ժամանակաշրջանի ԽՍՀՄ-ը  բոլորիս է հայտնի:  Այստեղ չի խոսվի Ստալինի դաժան քաղաքականության, բռնաճնշումների ...
Ձեզ ենք ներկայացնում ԼՂՀ ԿԸՀ նախագահ Սրբուհի Արզումանյանի հարցազրույցը  aparaj.am-ին Որպես պետական համակարգում գործող եւ ...
 
 
 
 

համեղ ու յուրօրինակ խոհանոց

unique and delicious cuisine

տիպիկ արցախյան միջավայր

typical environment of Artsakh

19-րդ դարում կառուցված շենքում

in 19th century building built

 

Ձեզ ենք ներկայացնում ԼՂՀ ԿԸՀ նախագահ Սրբուհի Արզումանյանի հարցազրույցը  aparaj.am-ին

Որպես պետական համակարգում գործող եւ բավականին փորձ ունեցող, սակայն երիտասարդ կադր` ի՞նչ փոփոխություններ եւ նորարարություններ  կարող եք մտցնել ընտրական համակարգում:

Փոփոխությունների ու նորարարությունների համար, բնականաբար, հիմքեր են պետք, և այդպիսիք սովորաբար ստեղծվում են յուրաքանչյուր համապետական ընտրությունից հետո: Եթե հաշվի առնենք ընտրական համակարգի` ինչ որ տեղ ավանդական բնույթը,  Արցախյան իրականության մեջ ընտրությունների հաճախականությունը, ապա գլոբալ առումով մեծ փոփոխություններ ու նորություններ գուցե և պետք չէ սպասել:

 

Բայց և այնպես, նորություններ էլ ունենք: Այսօր Ազգային ժողովն ընդունեց մեր առաջարկությունը` նոր Ընտրական օրենսգիրք ընդունելու վերաբերյալ, որը սկսած ընթացիկ տարվա փետրվարին մեկնարկած նախագծման փուլից` բավական ակտիվ քննարկումների առարկա էր դարձել: Նույնիսկ կարծիք բարձրաձայնվեց, որ փոփոխությունները հիմնականում տեխնիկական բնույթի են: Չեմ կիսում այս կարծիքը, որովհետեւ ընտրական գործընթացի առանցքային եւ սկզբունքային դրույթները մեր երկրի գլխավոր օրենքում՝ Սահմանադրության մեջ արդեն իսկ ֆիքսված են, հետևապես` Սահմանադրությունից բխող Ընտրական օրենսգիրքը կոչված է իրականացնելու այդ գործընթացների հիմնականում տեխնիկական ապահովության խնդիրները:

 

Չնայած ընդհանուր առմամբ Ընտրական օրենսգիրքը համապատասխանում էր միջազգային չափորոշիչներին և տարբեր ընտրությունների կազմակերպման համար լուծումներ էր տալիս անհրաժեշտ գրեթե բոլոր հարցերին, այդուհանդերձ` այն զերծ չէր նաև թերություններից: Իսկ նոր Օրենսգիրքը, համոզված եմ,  առավել կատարելագործված օրենսդրական դաշտ կապահովի շուրջ 100 000 ընտրողների ընտրական իրավունքի լիարժեք իրականացման համար, միևնույն ժամանակ` հստակ ու մատչելի աշխատանքային պայմաններ կստեղծվեն 2500-ից ավելի ընտրական հանձնաժողովականների համար:

 

Առիթից օգտվելով` իմ գոհունակությունն ու շնորհակալությունն եմ հայտնում բոլոր շահագրգիռ անձանց, քաղաքական ուժերին` ակտիվ նախաձեռնությունների ու համագործակցության համար: Արդեն 2015թ. հունվարի 1-ից գործողության մեջ կլինի նոր Օրենսգիրքը, որն իրավական հիմք պիտի ծառայի առաջիկայում սպասվող պատգամավորական ընտրությունների համար:

 

Ընտրությունների լավագույն ելքի համար քիչ չեն ընտրական հանձնաժողովների անելիքները: Իհարկե, մեծ դերակատարություն ունի բնակչության համար ճիշտ բարոյահոգեբանական մթնոլորտի ապահովումը, դրա համար էլ  ընտրական մեխանիզմները մշտապես կատարելագործվելու տեղ ունեն, իսկ ընտրությունների կազմակերպմամբ զբաղվող բոլոր օղակների համար հստակ օրենսդրական հիմքերի ամրագրումն անհրաժեշտություն է: Դրա համար էլ Ընտրական օրենսգրքում  նախատեսել ենք դրույթ` առ այն, որ ընտրություններից հետո ԿԸՀ-ն վեր է լուծում ընտրությունների ընթացքում տեղի ունեցածը, եթե թերություններ կան` թերությունների պատճառ հանդիսացած օրենսդրական հարցերը եւ հանդես գալիս օրենքում փոփոխություններ կատարելու առաջարկությամբ:

 

ԿԸՀ նախագահ ընտրվելուց հետո ես հայտարարել եմ, որ պետք է աշխարհի ընտրական լավագույն փորձն ընդօրինակենք: Հավատարիմ եմ մնացել խոստմանս, և ըստ այդմ էլ` նոր Օրենսգրքում, մեր գործընկերների հետ համատեղ, համապատասխան դրույթներ ենք ամրագրել:

 

Ընտրական համակարգը յուրաքանչյուր երկրում արտացոլում է ժողովրդավարության հաստատման մակարդակը: Ինչպե՞ս եք դուք գնահատում ԼՂՀ ընտրական համակարգը:

 

Եթե փորձենք մեկնաբանել ընտրական համակարգի կառուցվածքը, ապա կստացվի, որ Ձեր  հարցին պատասխանում եմ: Այսօր մեր եռաստիճան ընտրական համակարգը քաղաքական ներգրավվածություն ունի, այսինքն` բոլոր երեք մակարդակներում հանձնաժողովների կազմում ներկայացվում են ԱԺ-ում ներկայացված խումբ-խմբակցությունների  ներկայացուցիչները, հետեւապես` ամբողջ ընտրական համակարգն իր քաղաքական կոնյուկտուրայով ծառայում է հենց ժողովրդավարությանը:

 

Իհարկե, ժողովրդավարական լինելու հարցում առաջին հերթին մեծ դեր ունի հենց մեր ժողովուրդը` նաեւ ընտրական համակարգի միջոցով արտահայտվելով, եւ այս հարցում, թույլ տվեք ասել, որ նա չի թերանում:  Սա ոչ գովեստ է, ոչ էլ չափազանցություն. այլ իրականություն է, որը փաստում են նաև Արցախ ժամանած և մեր հանրապետության ընտրություններին մասնակցած միջազգային դիտորդները: Նրանց կարծիքներն ինձ հիմք են տալիս ասելու, որ ժողովրդավարական ընտրություններ մեզ մոտ հնարավոր է անցկացնել և անց են կացվում: Վերջապես, եթե անցկացվող ընտրություններին մասնակցում է ընտրողների 60-70%-ը, իսկ  դա զարգացող երկրի համար բավական խոսուն ցուցանիշ է, ապա կարող ենք համոզված փաստել Արցախի Հանրապետությունում հաստատված ժողովրդավարության մասին:

 

Ձեր կարծիքով` ԼՂՀ բնակիչները որքանո՞վ են մասնակից պետական համակարգում որոշումների կայացման եւ պետական համակարգի վերահսկողության գործում:

 

Կարծում եմ` այնքանով, որքանով իրենք ակտիվություն են դրսևորում: Մեր հասարակությունը պետական կառույցների կառավարմանը մասնակից է անմիջականորեն` սկսած այն հանգամանքից, որ երկրի բարձրագույն իշխանության ղեկավարին՝ նախագահին, օրենսդիր մարմնի և տեղական ինքնակառավարման մարմինների  ներկայացուցիչներին հենց ինքն է ընտրում: Ղարաբաղցիներս  իշխանապաշտ եւ պետականություն սիրող ժողովուրդ ենք, հետեւապես` չենք կարող անմասն մնալ պետականաշինության գործընթացին: Այլ հարց է, որ կարող են դժվարություններ եւ դժգոհություններ լինել: Ես դա օբյեկտիվ եմ համարում. հետպատերազմյան շրջանին բնորոշ է դա: Պատերազմը` մարդկային, հետևաբար` կադրային կորուստներով է ուղեկցվում, ինչը չի կարող չանդրադառնալ պետական կառավարման որակական կողմի վրա: Չնայած որոշակի պասիվությանը, այնուհանդերձ` պետական համակարգում որոշումների կայացման ու վերահսկողության գործում մեր բնակչության մասնակցությունն անժխտելի իրողություն է: Միայն ցանկալի կլիներ, որ նախաձեռնողականությունն ակտիվացվեր:

 

Պայմանավորված այն հանգամանքով, որ Արցախը փոքր է` ընտրություններից հետո, նամանավանդ փոքր համայնքներում, շատ հաճախ առաջանում են խռովություններ եւ դժգոհություններ: Այս ուղղությամբ, ի՞նչ եք կարծում, ի՞նչ պետք է արվի:

 

Կարծում եմ, որ նման երեւույթներ կարող են առաջանալ ոչ միայն ընտրությունների պատճառով: Ձեր նշած փոքր տարածքի առանձնահատկությունը եւ ազգային մտածելակերպը ենթադրում են ակտիվ մասնակցություն ցանկացած գործընթացում: Պարզապես ընտրությունը մի այնպիսի ժամանակահատված է, որ այդ հարաբերությունները սրացման է տանում: Ակտիվությունն ընտրական պրոցեսում կարելի է ողջունելի  համարել, քանի որ դրա հակառակ պատկերը՝ անտարբերությունն, անընդունելի է: Համոզված եմ, որ մեր երկրի ապագայով մտահոգ յուրաքանչյուր ոք կտրականապես դեմ է  խռովություններին, բայց ոչ` տարակարծությանը: Այստեղ անելիքներ ունենք բոլորս: Նաեւ հանձնաժողովի անդամներից է կախված լինում, թե ընտրությունների ցանկացած ելքի դեպքում ինչ իրավիճակ կարող է ստեղծվել: Իհարկե, դրանից անմասն չեն ընտրությունների ելքով շահագրգիռ մարդիկ` թեկնածուները, նրանց վստահված անձինք:

 

Մենք, որպես ընտրական հանձնաժողովականներ, առաջիկայում մեր առջեւ երկու կարևոր պայման ենք դրել: Նախ, նոր Ընտրական օրենսգրքում առաջարկել ենք փոփոխություն՝ ընտրությունների հայտարարման սկզբնաժամկետը կրճատելով գրեթե մեկ ամսով. իսկ դա քիչ ժամանակ չէ բարոյահոգեբանական լարված իրավիճակը մեղմելու առումով: Մյուսը` պարբերաբար բարձրացնել ընտրական հանձնաժողովների արհեստավարժության մակարդակը, որի համար էլ հանրապետության բոլոր շրջաններում մասնագիտական դասընթացներ ենք կազմակերպում` համակարգը համալրելով երիտասարդ, բանիմաց քաղաքացիներով: Եթե ընտրական հանձնաժողովի անդամը լավագույնս տիրապետի իր հիմնական ֆունկցիոնալ պարտականություններին եւ ունենա դրական, բարոյական որակներ, ապա խնդիրն այս օղակում լուծված կլինի: Այն ամենը, ինչ կախված է ընտրական հանձնաժողովներից,  ապահովվում է ներկայում, ապահովված կլինի նաև ապագայում: Համոզմունք ունեմ, որ  բոլորս միասին և յուրաքանչյուրս առանձին պատասխանատու ենք մեր հանրապետության ընդհանուր բարոյահոգեբանական դրական մթնոլորտի համար:

 

Ի՞նչն է պատճառը, որ ԼՂՀ-ում կանայք պետական պատասխանատու պաշտոններ քիչ են զբաղեցնում:

 

Ես այդքան էլ չեմ կիսում Ձեր կարծիքը: Պատերազմից հետո կանանց դերակատարությունն  օբյեկտիվորեն և որոշակիորեն աճել է, ինչը նկատելի է կառավարման համակարգում նրանց ներգրավվածության մակարդակից: Գուցե բարձրաստիճան ղեկավար պաշտոններում կանայք քիչ են, սակայն` եթե ունենանք կին գործիչներ, ովքեր պատրաստակամ կլինեն այս կամ այն ոլորտի կառավարման պատասխանատվությունը ստանձնել, ապա դա, կարծում եմ, միայն ողջունելի կլինի:  Օրինակ, ընտրական հանձնաժողովի անդամների ուղիղ կեսը կանայք են: Ավելի շատ կանայք խորհրդարանում տեսնելու ակնկալիքով` վերջերս ընդունված Ընտրական օրենսգրքի նախագծում համապատասխան փոփոխություն է ամրագրվել. համամասնական ընտրակարգով ընտրություններին մասնակցող կուսակցությունների կողմից ներկայացվելիք ցուցակներում առնվազն 5թեկնածուներից մեկը պետք է կին լինի` նախկին 10-ից մեկի փոխարեն: 

 

Վերջում կուզենայի չմոռանանք, որ հասարակությունը կլինի հաջողակ միայն այն դեպքում, եթե նրանում կասկածներ չլինեն շուրջն ընթացող գործընթացների արդարացիության վերաբերյալ: Հավատը սեփական երկրի, ժողովրդի և իշխանությունների հանդեպ` իրականացվող ցանկացած միջոցառման, այդ թվում` ընտրությունների հաջողության միակ գրավականն է: Այս ամենի գիտակցմամբ` նաև մեզ հաղթանակ պարգևած ու մեր երկրի խաղաղությունը պաշտպանող մարդկանց առջև բարոյական պատասխանատվություն ստանձնելով միայն կարող ենք, ինչպես ասում են, երկիրը Երկիր պահել:

Արմինե ՆԱՐԻՆՅԱՆ

...
կարդալ ավելին